Ommegang van Brussel

   

Beatrijs Soetkens en de Maagd Maria

De eerste Ommegang in Brussel was die aan de Zavel. Hij was gewijd aan de Onze-Lieve Vrouw der Overwinningen, patroonheilige van de gilde van Kruisboogschutters. Deze maagd werd vereerd in de kapel die later de Zavelkerk werd. De legende dateert van 1348. In dat jaar zou de Maagd Maria verschenen zijn aan Beatrijs Soetkens, een jonge Antwerpse. Maria zou Beatrijs daarbij gevraagd hebben om voor haar een beeld te stelen uit de Onze-Lieve-Vrouwekerk van Antwerpen en het naar Brussel te brengen. Volgens de legende stond een schipper Beatrijs bij. Hij bracht de jonge vrouw naar Brussel. Daar kreeg Beatrijs de hulp van de Grote Gilde van de Kruisboogschutters, die haar naar de Zavel bracht.

Processie van gilden

Naast de Grote Gilde telde Brussel nog 4 militaire verenigingen: de kleine gilde van kruisboogschutters van Sint-Joris en de gilden van de schermers, de boogschutters en de musketiers. Alle 4 hadden ze hun altaar in de Zavelkapel. Na verloop van tijd kreeg de religieuze processie een andere dimensie. Het evenement gaf de verschillende gilden en organisaties binnen de stad (patriciërs, rederijkers, de naties die de beroepen verenigen, religieuze ordes,..) de gelegenheid om een stoet te houden. De burgerij hechtte in de 16de eeuw bovendien veel waarde aan het feit dat gilden wel of niet de toelating kregen om gewapend in de Ommegang mee te stappen: de stoet liet de macht en de onafhankelijkheid van de stedelijke elite zien.

Karel V in 1549

De Ommegang kreeg een steeds groter prestige. De Brusselaars kozen de stoet in 1549 dan ook uit om keizer Karel V te verwelkomen. De keizer kwam dat jaar zijn zoon, de latere Filips II, voorstellen aan het volk. Sinds 1930 is de traditie helemaal vernieuwd. Elk jaar, op de eerste dinsdag en donderdag van juli, defileren meer dan 1.400 deelnemers in de straten van Brussel en op de Grote Markt om het feest rond Karel V te gedenken.

Leuk detail: de keizer zat op de Grote Markt niet op de tribune zoals nu, maar in de kamer boven de inkomhal van het Stadhuis.

• Meer info: Ommegang

OP DE AGENDA : Folklore. Ommegang 2012